مجملا آخوند مرحوم تحصيل علوم را به خدمت افضل المتقدّمين و المتأخّرين شيخ الاسلام و المسلمين شيخ بهاء الدين محمّد عاملى - قدس سره - و به خدمت علّامهء زاهد مقدس ورع آخوند ملّا عبد اللّه شوشترى و غيرهما فرموده است ، و سكونت آن مرحوم در دار السلطنت اصفهان بوده است ، و پايهء فضل و رتبهء كمال آن بزرگوار از آن برتر است كه زبان كليل « 1 » قلم از علوّ آن ، حكايت تواند نمود ، و قاصد سريع السير انديشه از آن وامانده‌تر است كه در آن وادى ، مرحله تواند پيمود ، و هرچه در فضايل آن علّامهء دوران مبالغه رود ناگفته بماند . بعد از اوان تحصيل مدّتى در نجف اشرف در مقام مهدى - عليه السلام - به رياضت مشغول شد ، و در كسب اخلاق و تهذيب باطن به حدّى كوشيد كه به تصوّف متّهم گرديد ، تعالى شأنه عن ذلك علوا كبيرا . و اين فساد در اغلب بلاد هندوستان خاصّه بلدهء لكهنو بسيار شايع است ، به حدّى كه اگر كسى اندكى در تهذيب اخلاق كوشيد و از مخرّبين شريعت سيد المرسلين صلّى اللّه عليه و آله - يعنى از آن « 2 » گرگانى كه در لباس ميشانند - عزلت گزيد ، او را متّهم به تصوّف كرده در نظر عوام كالأنعام مطعون و بدنام مىسازند ، سبحان اللّه ! ! ! كار با ايشان و نام با ديگران است ، اللّهم اهدني و ايّاهم بمحمّد و آله . و از شرح جامعهء كبيرهء آن بزرگوار « 3 » مستفاد مىشود كه سعادت

--> ( 1 ) كليل : كند . ( 2 ) اين : « د » . ( 3 ) مجلسى اوّل رضوان اللّه عليه .